{"id":1140,"date":"2005-08-02T09:16:45","date_gmt":"2005-08-02T07:16:45","guid":{"rendered":"http:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/2005\/08\/02\/beeldvorming-over-islam-en-tolerantie\/"},"modified":"2011-09-05T00:54:38","modified_gmt":"2011-09-04T22:54:38","slug":"beeldvorming-over-islam-en-tolerantie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/2005\/08\/02\/beeldvorming-over-islam-en-tolerantie\/","title":{"rendered":"Beeldvorming over islam en tolerantie"},"content":{"rendered":"

Even een persoonlijk stukje tussendoor.
\nDat ik ondanks alle gebeurtenissen en het klimaat van angst en anti-islamisme zo optimistisch blijf over de mogelijkheden voor ons om met elkaar samen te leven heeft een goede reden: tien jaar werken in de Gazastrook, midden in een moslimgemeenschap, en dan ook nog een samenleving die kunstmatig vrijwel geheel van de wereld is afgesneden en bekend staat als behoorlijk conservatief. Een ingewikkelde samenleving ook, met heel traditionele elementen, zoals de oude rechtspraak tussen de clans die door de mukhtars<\/em> worden geleid – dit omdat de gewone rechtspraak onder de bezetting nauwelijks funktioneert, maar ook hele moderne elementen. Mannen in djallabia<\/em>, maar ook in overhemd en spijkerbroek. Ezelskarretjes en mobieltjes. Waterpijp en Marlboro. Een landje van grote tegenstellingen. En, dat moet gezegd, van alle Arabische\/islamitische landen de vergaandste ontwikkelingen op weg naar een democratie. De leider is democratisch verkozen, er is een begin van een parlement, zelfs de meest extreme vleugels beginnen de voordelen te zien van participatie in een democratie.
\n
\nZonder dat ik daar speciaal een studie van heb gemaakt zijn me in de loop van die tien jaar een aantal zaken opgevallen, zaken die mijn kijk op alle kwesties waar we het op dit moment in Nederland over hebben hebben gekleurd, zoals: zijn islam en democratie met elkaar verenigbaar. Nou en of, kan ik uit de praktijk zeggen. Ik zie het namelijk onder mijn eigen ogen gebeuren. <\/p>\n

Bijvoorbeeld: ondanks het feit dat Arafat een moslim was, heeft hij nooit gepleit voor een islamitische staat. Integendeel: de Palestijnen beseffen heel goed dat ze met al die verschillende facties alleen samen kunnen leven – zonder een burgeroorlog, als ze inschikken, als ze samenwerken, als ze hun onderlinge verschillen verdragen. En dat is de kern van een democratie. Er kunnen in Hamas zeker heethoofden zijn die nog dromen van een islamitische staat, maar zelfs onder hen komt de meerderheid er toe om te begrijpen dat met al die verschillen in de Palestijnse samenleving een scheiding tussen staat en religie, met de garantie van godsdienstvrijheid, de enige werkbare optie is.<\/p>\n

Ondertussen leven in de Palestijnse gebieden christelijke en moslim Palestijnen met elkaar samen. Arafat trouwde met een christelijke vrouw, die voor de vorm wel moslim werd, maar altijd zichzelf is gebleven, zonder hoofddoek. In de Gazastrook leven weinig christenen maar ze zijn er wel. Een van de dochters van Fatma heeft op school een christelijk vriendinnetje. Ze ziet geen verschil, behalve dat die vriendin thuis niet aan ramadan doet. En ze geen hoofddoek draagt, maar dat doet de dochter van Fatma zelf ook niet. Daar wordt wel eens over gekibbeld, over die hoofddoek. Want haar moeder die er geen draagt, of hoogstens uit tactische overwegingen af en toe een sjaaltje omdoet, vindt het niet nodig. Haar vader vindt dat ze beste nog een paar jaar kan wachten. Haar opa die nog heel traditioneel is vindt het een schande. Maar die krijgt zijn zin niet. Toch houden ze van elkaar.<\/p>\n

Ik ken vriendinnenstellen waarvan de ene een hoofddoek draagt en de ander niet. Ik ken families waarbinnen een van de vrouwen de zwarte dracht draagt die feitelijk heel on-Palestijns is, met een gezichtssluier en zelfs in de bloedhitte buiten nog handschoenen aan. Die is dus supergelovig, maar de rest van de familie niet. Ik ken een vrouw die de hadj<\/em> heeft gedaan, naar Mekka is geweest, terwijl haar man, die wel gelovig is, maar er niet over piekert om elke dag vijf keer te bidden en naar de moskee te gaan absoluut niet mee wilde. Misschien hebben ze daar wel eens ruzie over gehad maar ze zijn nog steeds getrouwd, en toen zij van de hadj<\/em> terugkwam heeft hij netjes de drie feestdagen geleid, zoals hij dat als man des huizes hoort te doen. De fles whisky heeft hij in zijn eigen la, zodat zij er geen last van heeft. <\/p>\n

We gingen een keer naar een feestje, een mannenfeestje. Wat moeten we meenemen dachten we. (Wij: het team van Stichting Kifaia). Alle chocola was op of gesmolten. We hadden nog een fles whisky. Aarzeling: kon dat wel. Weet je wat, zeiden we, we nemen die fles mee en vragen het gewoon. En dat kon. Machmoud, in wiens tuin het feestje plaats vond zei: hij en hij drinken niet, want die zijn te gelovig, hij mag niet want hij is te jong, maar de rest van ons willen wel. Die fles was zo leeg. Wat mij vooral is bijgebleven dat het zo openlijk kon, dat degenen die niet dronken niet zaten te mokken dat de anderen dat wel deden, en dat degenen die wel dronken geen enkele poging deden om de anderen over te halen. Wat ik bedoel te zeggen: ik ken de Gazastrook als heel erg tolerant in het accepteren van onderlinge verschillen, en dat moet dan een conservatief islamitisch land zijn. <\/p>\n

Zeker zijn er soms ook moeilijkheden. Mohammed (de dunne) is boos op zijn neef omdat die zo fundamentalistisch is geworden dat hij niet meer te maken wil hebben met het deel van zijn familie dat niet vijf keer per dag bidt en dat heel losjes omgaat met de oude regels dat vrouwen en mannen die niet met elkaar getrouwd zijn en geen familie van elkaar zijn van elkaar gescheiden zitten. Bij Mohammed thuis zit alles gezellig door elkaar, zoals ik dat ook zie bij de meeste families op het strand. Ze tillen niet zo zwaar aan die oude regels. Als ze met z’n allen in een gedeukte taxi moeten is er ook geen beginnen aan om mannen en vrouwen te scheiden, en de dagelijkse praktijk telt zwaarder dan een oud voorschrift. Mohammed, die zelf nooit naar de moskee gaat vindt het heel on-islamitisch en on-Palestijns dat die neef zijn loyaliteit aan de familie niet zwaarder laat wegen dan zijn eigen strenge merk religie. Dus praten ze niet met elkaar. Maar elkaar naar het leven staan? Komt niet op. Ze hebben wel wat anders aan hun hoofd.<\/p>\n

Ik heb nooit, maar dan ook nooit, enig bezwaar gehoord tegen mijn andere geloof, en het feit dat ik geen hoofddoek draag, alcohol drink, en opmerkelijk losjes met mannen omga. Ik weet nog die keer dat Joes net eindelijk over de grens was en we elkaar begroetten midden op een plein. De politie kwam zelfs kijken wat daar aan de hand was: een man en een vrouw die elkaar in de openbare ruimte hartelijk omarmden. Toen werd er erg gelachen. Rare buitenlanders. Die doen maar. Maar we waren vooral vrienden en gasten voor ze, en die respecteer je. Tegenwoordig mag ik mijn mannelijke vrienden daar ook drie keer zoenen als ik weg ga. Ze vinden het wel leuk. Iets nieuws. Ramadan zegt:doe mij er maar vijf en moet daar zelf erg om lachen. Net als de tango die Jan en Helma daar een keer dansten. Erg onislamitisch. Kan ik dat leren, vroeg Ramadan meteen. En ik pas me daar ook een beetje aan. Ik loop daar niet met blote armen en benen, als vanzelf niet. Als ik een man begroet die ik niet ken kijk ik even of hij me wel een hand wil geven, of liever de beleefde Arabische begroeting met de hand op het hart, die net zo aardig is. Juist omdat ik daar een grote vrijheid ervaar om anders te zijn heb ik er ook geen moeite mee om te respecteren dat zij andere gewoontes kunnen hebben dan ik, en heb ik niet de neiging hen mijn gewoontes op te dringen. <\/p>\n

Ik weet dat er ook islamitische landen zijn met veel minder onderlinge vrijheid, waar ik het als vrouw met een ander geloof en andere gewoontes niet makkelijk zou hebben. Met de ayatollahs zou ik ook ruzie krijgen. Er zijn landen waar vrouwen geen auto mogen rijden. Fatma rijdt wel. Die krijgt nog wel eens van die typische mannelijke o een vrouw achter het stuur reacties. Zoals we ze hier ook kenden, van, nou? tien jaar geleden? Er zijn, kortom, vele varianten van de islam, in verschillende landen maar ook nog eens binnen die landen zelf. Daarom hoef je mij nooit wijs te maken dat de<\/em> islam tegen godsdienstvrijheid is, dat moslims tegen andersdenkenden zouden zijn en de<\/em> islam niet te verenigen is met democratische waarden. En dan heb ik het nog niet eens over alle moslims die ik ken in Nederland. <\/p>\n

En dat verklaart dus waarom ik heel weinig geduld heb met de mensen die voor de zoveelste keer aan komen zetten met korancitaten en verklaringen dat de<\/em> islam inherent ondemocratisch zou zijn en elke moslim het liefst alle afvalligen en ongelovigen zou bestrijden. Hou toch op. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Even een persoonlijk stukje tussendoor. Dat ik ondanks alle gebeurtenissen en het klimaat van angst en anti-islamisme zo optimistisch blijf over de mogelijkheden voor ons om met elkaar samen te leven heeft een goede reden: tien jaar werken in de … Lees verder →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_jetpack_memberships_contains_paid_content":false},"categories":[21,2],"tags":[],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1140"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1140"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1140\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":59936,"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1140\/revisions\/59936"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1140"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1140"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1140"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}