![img0671.jpg](\"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-content\/uploads\/2006\/10\/img0671.jpg\")
<\/p>\n<\/p>\n
Wie zichzelf, of een bemind persoon een plezier wil doen: van Martin Buber is er een prachtig boekje herdrukt. De weg van de mens.<\/em> Buber was filosoof, diep relgieus en een van de joden die al voor 1948 waarschuwden dat de stichting van de staat Israel de joden geen vrede zou brengen. Hij had liever vrede tussen joden en Arabieren, dan een nationale staat, en vond dat met het zionistische nationalisme het wezenlijke van het judaisme werd aangetast. In 1947 hield hij bij de Woodbrookers in Bentveld een lezing, die de basis vormde van dit boekje. Buber gaat uit van de Chassidische traditie, en geeft daarmee een aanzet voor een houding van geestelijk verzet: Bij zichzelf beginnen, maar niet bij zichzelf eindigen; van zichzelf uitgaan maar niet naar zichzelf toe streven: zichzelf zijn, maar niet met zichzelf bezig zijn.<\/p>\n Het klinkt paradoxaal en is ook niet simpel, al hebben wij ook dat gezegde: verbeter de wereld, begin bij jezelf<\/em>. Buber geeft ons een levenshouding, een opdracht mee, die een oude controverse overstijgt: de mensen die zich politiek engageren, meningen hebben, maar verzuimen om te bekijken wat hun eigen motieven daarbij zijn, of die zuiver en helder zijn, die vergeten dat zij zelf het middel zijn om verandering door te voeren. En aan de andere kant de mensen die veel doen aan zelfontplooiing, aan bezinning, maar daarbij vergeten dat ze een deel uitmaken van de wereld, dat ze verantwoordelijk zijn. <\/p>\n Het sluit perfect aan bij de gedachtengang, het geloof, van de Ekklesia. Niet voor niets natuurlijk, ook daar wordt teruggegrepen op de aan het christendom voorafgaande joodse traditie en wordt er nooit vergeten dat Jezus geen christen was maar een jood. Aan vroomheid heb je niets, wanneer het zich niet uit in dat wat je doet, het gaat om mensen met ‘rechtvaardige handen’. Die zich afvragen wat we zondag zongen: ‘Vrouw, waar is je broer? Mens waar is je zusje?’<\/p>\n Een voorproefje, maar lees het vooral zelf. <\/p>\n De mens moet worden aangespoord om orde in zichzelf te scheppen, stelt Buber. <\/p>\n De mens moet eerst zelf inzien dat de conflictsituaties tussen hem en anderen slechts uitvloeisels zijn van de conflictsituaties in zijn eigen ziel, en dan moet hij trachten dit innerlijk conflict te overwinnen, om nu, herboren en tot innerlijke vrede gekomen, zijn medemensen tegemoet te treden en een andere, nieuwe verhouding tot hen op te bouwen. <\/p><\/blockquote>\n Als volledig mens, zegt Buber. <\/p>\n Maar juist in deze zienswijze, waarin de enkeling zichzelf slechts als individu beschouwt waartegen andere individuen botsen, en niet werkelijk als volledig mens wiens ommekeer meehelpt aan een ommekeer in de wereld, juist hier ligt de fundamentele dwaling waartegen de chassidische leer opkomt. Het enige wat mij te doen staat, is bij mijzelf te beginnen, en op dat ogenblik heb ik mij om niets ter wereld te bekommeren dan om dit begin. Ieder ander standpunt leidt mij af van dit begin, verzwakt mijn initiatief ertoe, verijdelt deze gehele moedige en geweldige onderneming. “Zoek de vrede daar waar je staat”. <\/p><\/blockquote>\n Maar dat is niet het einde van het verhaal, dat is het begin. <\/p>\n Wat hier wordt gezegd, is ogenschijnlijk in tegenspraak met alles wat ik tot dusver uit de leer van het chassidisme heb vermeld. Wij hebben gehoord: ieder moet zich op zichzelf bezinnen, hij moet zijn bijzondere weg kiezen, hij moet zijn wezen tot eenheid brengen, hij moet bij zichzelf beginnen: nu wordt er echter gezegd: men moet zichzelf vergeten.<\/p><\/blockquote>\n Men behoeft maar een vraag te stellen: “Waarom?” . Waarom moet ik mij op mijzelf bezinnen, waarom mijn wezen tot eenheid te brengen? Het antwoord luidt: Niet ter wille van mijzelf. Bij zichzelf beginnen, maar niet bij zichzelf eindigen: van zichzelf uitgaan, maar niet naar zichzelf toe streven: zichzelf zijn, maar niet met zichzelf bezig zijn. <\/p><\/blockquote>\n Iedere ziel zal zichzelf bewust moeten worden, zichzelf louteren, maar niet om der wille van zichzelf, noch om het aardse geluk, en ook niet om der wille van de hemelse zaligheid, zegt Buber. Maar ter wille van Gods werk in de wereld. <\/p><\/blockquote>\n Men moet zichzelf vergeten en de wereld gedenken. Daar waar men staat. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Wie zichzelf, of een bemind persoon een plezier wil doen: van Martin Buber is er een prachtig boekje herdrukt. De weg van de mens. Buber was filosoof, diep relgieus en een van de joden die al voor 1948 waarschuwden dat … Lees verder
\n
\nHet is ook prachtig uitgegeven met een van de beroemde prenten van Hendrik Werkman op het omslag. Werkman werd twee dagen voor het eind van de oorlog opgepakt en doodgeschoten. De prent heet De roep van de aarde<\/em>.<\/p>\n