{"id":544,"date":"2004-10-23T11:46:06","date_gmt":"2004-10-23T09:46:06","guid":{"rendered":"http:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/?p=544"},"modified":"2015-02-05T09:04:14","modified_gmt":"2015-02-05T08:04:14","slug":"de-angst-voor-de-migrant-12","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/2004\/10\/23\/de-angst-voor-de-migrant-12\/","title":{"rendered":"De angst voor de migrant (12)"},"content":{"rendered":"

Het anti-islam paradigma<\/strong><\/p>\n

\"Frankrijk,
\n(Frankrijk, leerlinge wordt door een bewakingsdienst de hijab van het hoofd getrokken)<\/p>\n

Langzamerhand worden voor mij de contouren duidelijk van wat ik maar het anti-islam paradigma zal noemen.
\nOnder een paradigma, ik verklaarde dat in de serie De paradigmastrijd die over het Palestijns\/Isra\u00eblische conflict gaat, versta ik een ‘kijkhouding’, of je zou het op z’n Bommels een ‘denkraam’ kunnen noemen. Een paradigma wordt ervaren als de waarheid, en staat als zodanig voor de drager er van niet ter discussie. Door dat paradigma heen wordt de waarneming van feiten gefilterd en de waargenomen feiten ge\u00efnterpreteerd zodat ze blijven passen binnen het paradigma. (Voor wie dit te abstract klinkt, ga even terug naar dat eerste artikel over de paradigmastrijd<\/a>) Een paradigma is meer dan een mening, het is een systeem van opvattingen met een interne consistentie, dat meestal moeilijk doordringbaar is. Feiten die er niet in passen worden ontkend, wegverklaard of als uitzondering gezien die de regel bevestigt. Wie probeert met een andere mening binnen te dringen is een tegenstander die moet worden verslagen, niet zelden door diegene persoonlijk in discrediet te brengen. Een sterk ontwikkeld paradigma, is als een fort dat verdedigd moet worden tegen de andersdenkenden.
\n
\nHet belang van het begrip paradigma is dat het verduidelijkt waarom sommige discussies nooit discussies worden. Wie het paradigma aanhangt dat de islam bedreigend is voor onze Nederlandse cultuur is niet gevoelig voor alle argumenten en feiten die daar tegenin gaan. Nog meer feiten en argumenten aandragen waaruit kan blijken dat het nogal meevalt met die bedreiging werkt zelden. Het enige dat je kunt doen is constateren dat de onderliggende paradigma’s botsen en zo tegenstrijdig zijn dat er geen toenadering mogelijk is. Wat dus zou moeten gebeuren is het paradigma zelf aan de orde stellen. <\/p>\n

Het nu heersende ‘de islam is bedreigend voor de Nederlandse cultuur’ paradigma, kortaf het anti-islam paradigma heeft drie elementen:
\n1. De eerste is de aanname dat er zoiets bestaat als een essenti\u00eble Nederlandse cultuur, die defini\u00eberbaar, af te bakenen en statisch is. In het anti-islam paradigma wordt die Nederlandse cultuur gekenmerkt door positieve eigenschappen, Verlichting, democratie, vrijheid van meningsuiting, gelijkheid van man en vrouw, scheiding van godsdienst en staat en meestal een opsomming van superieure cultuuruitingen van een vrije literatuur tot en met het concertgebouw.
\n2. De tweede aanname is dat er zoiets bestaat als de<\/em> islam, eveneens defini\u00eberbaar, af te bakenen en statisch. In het anti-islam paradigma wordt de islam gekenmerkt door achterlijkheid, geen scheiding tussen godsdienst en staat, een fundamentele tegenstelling tussen democratie en islam, geen gelijkheid tussen man en vrouw, een anti-westerse en anti-moderne houding, en een geschiedenis van jodenhaat en agressie tegen andere volken.
\n3. De derde aanname is dat wanneer in de toekomst de moslimbevolking in Nederland zal groeien tot een numerieke meerderheid de (positieve) Nederlandse\/westerse cultuur het onderspit zal delven tegenover de (negatieve) islamitische cultuur. <\/p>\n

Dit anti-moslim paradigma wordt in Nederland (uiteraard met enige onderlinge variatie) verkondigd door een rijtje intellectuelen en publicisten, zoals Cliteur, Scheffer, Ellian, Ephimenco, door politici als Wilders en Hirsi Ali, het wordt aangehangen door een tamelijk grote groep ‘bezorgde burgers’, en het wordt op elementen versterkt in sommige media, HP\/De Tijd, Trouw, en door de overheid die vooral bezig is met verscherpte controle op alles wat moslim is, de moskee\u00ebn en imams, de scholen. <\/p>\n

Zoals dat gaat met een paradigma zijn er altijd genoeg feiten die als bewijsmateriaal kunnen dienen. Het angstaanjagende internationale terrorisme dat voortkomt uit al Qaida achtige groepen, de concentratie van moslimmigranten in oude stadswijken die tot spanningen kunnen leiden, het hogere percentage moslimvrouwen dat opgenomen is in Blijf-huizen, negatieve uitlatingen van imams over homo’s, Marokkaanse hangjongeren die sommige buurten onveilig maken, en anti-joodse uitlatingen van moslimjongeren bij demonstraties, tel deze fenomenen bij elkaar op en het beeld is rond. In het anti-islamparadigma hoeven deze verschijnselen niet meer begrepen worden, omdat ze een gevolg zijn van de aangehangen islam en de daarmee samenhangende inferieure cultuur en antiwesterse houding. De mogelijke botsingen zijn in dit paradigma ook nooit een gevolg van wederzijdse<\/em> conflicten of misverstanden, maar worden altijd eenzijdig veroorzaakt door de andere, de verkeerde kant. De strijd richt zich vervolgens ook tegen de symbolische uitingen van die cultuur als de hoofddoekjes. <\/p>\n

Op alle elementen van het bovenstaande paradigma is al weerwoord gekomen, in de media, op bijeenkomsten, ook in de bijdragen op dit weblog, maar zoals dat gaat lijkt dat nauwelijks uit te maken voor de verstokte aanhangers van het paradigma.
\nNee, de Nederlandse\/westerse cultuur is allesbehalve statisch en eenduidig, en bovendien zeker niet alleen maar positief te noemen. Bloedige godsdiensttwisten, kolonialisme, slavernij en uitbuiting horen evenzeer bij onze vaderlandse geschiedenis als de glorieuze kunstuitingen van de Gouden Eeuw. Onze veelgeroemde gelijkheid tussen man en vrouw (voor zover voltooid) is niet het automatische gevolg geweest van de Verlichting, maar is bevochten in de jaren zestig, zeventig door dezelfde mensen die nu voor de linkse kerk worden uitgemaakt die alle multiculturele ellende op z’n geweten heeft. We hebben een mooie rechtsstaat, die nu wel ondermijnd dreigt te worden in naam van de verdediging van de rechtsstaat. Om maar even een paar zaken te noemen.
\nEvenzeer is het voor degenen die niet vast zitten in het anti-islam paradigma duidelijk dat je geen simpele uitspraken kunt doen over die vele miljoenen moslims in al die verschillende landen, waaronder een aantal dat midden in een democratiseringsproces zit. Ook de Islamitische wereld is allesbehalve statisch. Er vinden vele veranderingsprocessen plaats, ten goede, ten kwade, maar allesbehalve eenduidig, en zeker niet alleen te herleiden tot de islam. Zonder het politieke krachtenveld daarbij te betrekken, waaronder ook de rol van het westen, met name de VS, blijft volstrekt schimmig wat daar allemaal aan de hand is.
\nEn wat betreft het derde element, het is zonder meer aantoonbaar dat moslims die zich gevestigd hebben binnen Europa eveneens een veranderingsproces doormaken. Er zijn al grote verschillen aantoonbaar tussen eerste, tweede en derde generatie migranten. Het is duidelijk dat de integratie niet op alle punten vanzelf wel goed komt, migratie is een complex proces, en het opnemen van golven migranten en vluchtelingen gaat gepaard met conflicten en botsingen. Dat is niet nieuw, en heeft op zich weinig met de islam te maken. Dat de bevolking die zich al gevestigd heeft de neiging heeft om zich teweer te stellen tegen nieuwe elementen is ook niet nieuw, zo werden eens ook de katholieken als vreemde indringers gezien die de neiging hadden om te grote kerken te bouwen, de macht zouden overnemen en de Nederlandse cultuur zouden aantasten. Er is, kortom, weinig werkelijke reden te vinden voor het vergaande doemdenken dat ‘onze’ cultuur op het punt staat om door een vloedgolf van barbaren om zeep geholpen te worden. <\/p>\n

Nieuw is dat er in dit tijdsgewricht een aantal zaken bij elkaar komen, Hans Dijkstal had het in zijn interview op de NMO over een springvloed, waardoor een aantal elementen bij elkaar komen die met elkaar een heftige beweging veroorzaken. Angst voor terrorisme is er een, de globalisering, de ontheemding door de afnemende verzuiling, de afbraak van de verzorgingsstaat waardoor mensen bang worden voor hun toekomst en de concurrentie om de schaarse zekerheden erger wordt, de toename van individualisering en afname van solidariteit en maatschappelijke samenhang, en een harde cultuur waar in naam van de vrijheid van meningsuiting alles gezegd mag worden – dit is een opsomming uit de losse pols. We zijn nog maar net begonnen om te begrijpen wat de plotselinge opkomst van Fortuijn mogelijk maakte, die het startschot gaf tot een nieuwe politieke fase. <\/p>\n

Rechts maakt een nieuwe bloeitijd door, en is van een reactionair conservatisme, van een defensieve overgegaan naar een offensieve houding. Dat links daarvan een doelwit is is vanzelfprekend en te begrijpen, en links weert zich wel. Erger is het dat de moslims in Nederland daar mede het doelwit van zijn geworden, en dat de nieuwe populisten gebruik kunnen maken van de onder een deel van de autochtonen levende angst voor het vreemde en het verlies van vertrouwdheid. <\/p>\n

Het anti-moslim paradigma is in mijn ogen om twee redenen erg schadelijk. In de eerste plaats omdat het de kloof tussen de moslimbevolking en de autochtone bevolking vergroot, door het wederzijdse wantrouwen aan te wakkeren. Door niet te kijken naar wat er mis kan gaan tussen<\/em> verschillende bevolkingsgroepen, door integratie niet op te vatten als een wederzijds<\/em> proces van invoegen en opnemen, wordt de schuld en de bewijslast eenzijdig aan de andere kant neergelegd. Moslims staan onder verdenking tot ze kunnen bewijzen dat ze ‘goed’ zijn. Dat polariseert. Het anti-moslim paradigma kan werken als een self-fulfilling <\/em>prophecy, als je mensen maar lang genoeg als de vijand behandelt zullen ze de vijand ook worden.
\nEen tweede schade die er mee wordt aangericht is dat het feitelijk een werkelijke analyse van werkelijke<\/em> problemen verhindert. Zoals die dronkeman die zijn verloren eurootje onder een lantaarnpaal zoekt, niet omdat hij die daar is verloren, maar omdat het verderop te donker is om hem te kunnen vinden, staren we ons met Verdonk, Hirsi Ali en Scheffer blind op de verkeerde oorzaken. En komen dus met de verkeerde oplossingen. <\/p>\n

En daar valt nog veel over te zeggen. <\/p>\n

Laatste deel: hier<\/a><\/p>\n

(Zie voor de voorafgaande discussies en afleveringen van De angst voor de migrant de Leeswijzer<\/a>)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Het anti-islam paradigma (Frankrijk, leerlinge wordt door een bewakingsdienst de hijab van het hoofd getrokken) Langzamerhand worden voor mij de contouren duidelijk van wat ik maar het anti-islam paradigma zal noemen. Onder een paradigma, ik verklaarde dat in de serie … Lees verder →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_jetpack_memberships_contains_paid_content":false},"categories":[1,6],"tags":[],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/544"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=544"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/544\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":109610,"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/544\/revisions\/109610"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=544"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=544"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=544"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}