![\"Overleg\"](\"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-content\/uploads\/images\/Eerwraak03.jpg\")
\n(Overleg na het beraad, Azough en deskundigen van bureau Transact)<\/p>\n
\n(Overleg na het beraad, Azough en deskundigen van bureau Transact)<\/p>\n
Het is dat ik er zelf bij was, anders zou ik na het zien van het 8uur journaal hebben gedacht dat het debat over de eerwraak voornamelijk een ruzie was tussen Ayaan Hirsi Ali die opkwam voor de slachtoffers en minister Donner die daar niet voldoende voor wilde doen en dus bijna een ‘motie van treurnis’ aan zijn broek kreeg – die uiteindelijk nog even werd tegengehouden door de VVD fractie. Maar zo lag het niet helemaal.
\n
\nGisterochtend vond het debat over eerwraak plaats in de Thorbecke zaal in de Tweede Kamer. Daaraan voorafgaande was er al een rondetafelgesprek geweest met een aantal deskundigen, politie, vrouwenopvang en dat was te merken. In die voorafgaande ronde hadden de verschillende deskundigen tamelijk eensgezind uitgelegd wat er aan de hand was: eerwraak maakt niet alleen slachtoffers onder vrouwen en de daders zijn niet alleen maar mannen. Het geweld gaat niet alleen over moord maar ook over mishandeling, opsluiting en bedreiging. En het belangrijkste misverstand: het heeft niets met de islam te maken maar is een cultureel verschijnsel dat ook voorkomt onder Antillianen, Zuid-Amerikanen, Italianen, alle machoculturen kortom, waarin ‘eer’ een grote rol speelt. En nog een aantekening: ook van oorsprong Nederlandse vrouwen lopen een sterk verhoogd risico op toegenomen geweld tot de dood aan toe als ze er toe komen hun partner te verlaten, al gaat het daarbij niet om een culturele notie van ‘eer’.<\/p>\n
Bij echte eerwraak is de hele familie betrokken. Vaak is het een jongere nog ongetrouwde man die de daad namens de familie uit moet voeren. Dat betekent dat de dader, naast moordenaar, ook in bepaalde mate een slachtoffer is, en dat ook de familieleden die niet de trekker overgehaald hebben vergaand medeplichtig kunnen zijn. En dat betekent dat de aanpak van dreigende eerwraak extra maatregelen behoeft.
\n![\"Timmer\"](\"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-content\/uploads\/images\/Eerwraak01.jpg\")
\n(Willem Timmer verlaat de Tweede Kamer)<\/p>\n
Ik sprak, samen met Ceylan, op de stoep van de Tweede Kamer met Willem Timmer, de landelijke co\u00f6rdinator eerwraak bij de politie, die er al 25 jaar dag en nacht mee bezig is. Wat hij nodig heeft om zijn werk beter te kunnen doen is vooral de uitbreiding van het aantal wijkagenten, bijscholing van het personeel om met complexe problematiek om te gaan. Daarbij staan twee dingen in de weg. De eerste is dat de politie prestatiecontracten aflegt, waarbij het oplossen van een moord wel scoort maar het verhinderen ervan, dat bovendien aanzienlijk meer tijd kost, zo’n gemiddelde van 60 uur, niet. De tweede is dat de politie nog steeds niet bevoegd is om familieleden die verdacht kunnen worden van het beramen van een eermoord op het politiebureau te roepen, tenzij er aangifte is gedaan. En dat is nu juist het punt, dat zullen bange vrouwen niet gauw doen, en andere familieleden ook niet. <\/p>\n
Die laatste belemmering begrijp ik niet. Ik weet dat een van de succesvolle projecten om partnergeweld te bestrijden werd gelanceerd in Utrecht, waar de politie de volmacht kreeg om mannen naar het bureau te laten komen om ze eens stevig te waarschuwen en tegelijk om hulpverlening aan te bieden, en dat dat ook kon als de buren gemeld hadden dat er iets niet pluis was. Waarom kan dat niet als het gaat om dreigende eerwraak?<\/p>\n
Hoe dan ook, er was sprake van een grote eenstemmigheid bij de woordvoersters (plus \u00e9\u00e9n man) van de verschillende fracties. Nebahat Albayrak van de PvdA hield een fel betoog, waarin ze onder andere zei dat dreigende eerwraak in het land van herkomst een reden zou moeten zijn voor asyl en een zelfstandige verblijfsvergunning. Naima Azough pleitte voor meer bescherming voor de circa honderd vrouwen die op dit moment acuut bedreigd worden en waarvan de vrouwenopvang al heeft gemeld dat ze niet voldoende kunnen doen om hun veiligheid te garanderen. Er moeten mee safehouses komen, meer controle op adressen die via het internet te vinden zijn, en er moet veel meer gedaan worden aan preventie, door opvang, hulpverlening en politie. En niet alleen de directe daders, de hele familie moet berecht kunnen worden. Ook moet er meer gedaan worden binnen de gemeenschappen waar eerwraak speelt om er voor te zorgen dat eeerwraak eerloos wordt. Een campagne waarin de vrouwen zelf een duidelijke stem hebben. Azough eindigde haar betoog met een eigen ervaring: toen ze 15 was werd een vriendin van haar moeder vermoord. Het was een ‘gewone’ moord, maar voor de vijf kinderen die zonder moeder achterbleven desastreus: een ervan pleegde zelfmoord, een ervan kwam in de prostitutie terecht, een ervan raakte verslaafd. Met andere woorden: de rampzalige werking van eerwraak treft een hele familie, niet alleen die ene dader en dat ene slachtoffer.
\nFenna Vergeer, SP hield een nuchter en indringend verhaal over wat er moest gebeuren, waar ze zich grotendeels aan kon sluiten bij de andere spreeksters. Drie vrouwen zijn in de laatste maand vermoord. Anders dan Verdonk beweert is er niet voldoende opvang, en is de opvang voor zwaar bedreigde gevallen onvoldoende. We kunnen dus niet wachten tot minister Verdonk in 2006 met nieuwe aanbevelingen komt.
\nEn ook het onderwijs moet worden ingeschakeld. Eerwraak moet een onderwerp worden in de inburgeringscursussen, en er moet vroege signalisering komen via de consultatiebureau’s. Mirjam Sterk (CDA) vond ook dat er meer gedaan moest worden, en viel alleen enigszins naast het onderwerp door te suggereren dat huwelijken tussen neven en nichten verboden moesten gaan worden, hoewel het verband daartussen en eerwraak in het geheel niet is aangetoond. <\/p>\n
De enige die erg uit de toon viel was Ayaan Hirsi Ali die in haar hoofd had gezet dat eerwraak meegenomen moest worden in de terreurbestrijding en daar niet meer van af was te brengen. Om te beginnen ontkende ze al dat er sprake was van een vergaande eenstemmigheid onder de deskundigen. Verder vond ze de overeenkomsten tussen terrorisme en eerwraak zo groot dat ze bij minister Donner aandrong om eerwraak mee te nemen in de bestrijding van terrorisme. Immers: het ging om handelen in groepsverband, handelen uit overtuiging door mensen die goed weten hoe het rechtssysteem in elkaar zit. En er zijn ook overeenkomsten tussen de groepen die terrorisme plegen en degenen die op eerwraak uit zijn. Ze zei het i-woord niet, maar we konden wel weer raden dat ze het had over de islam. Het stokpaardje waar ze niet van af te krijgen is ook al zeggen alle werkelijke deskundigen in koor dat je het daar niet moet zoeken. <\/p>\n
Nu was het interessante dat Hirsi Ali dit plan de dag van te voren al had gelanceerd kennelijk zonder overleg met haar eigen fractie en daarvoor was teruggefloten. Toch probeerde ze het nog maar weer eens, met een ingewikkelde zinsconstructie waarin ze zei dat eerwraak niet helemaal hetzelfde moest worden behandeld als terrorisme, maar wel ‘op onderdelen’. Minister Donner zag daar niets in. De verschillen tussen terrorisme en eerwraak zijn groter dan de overeenkomsten, zei hij, en als je zo gaat redeneren, groepsverband, overtuiging, dan vallen zoveel misdaden onder de definitie dat je wel van alles als terrorisme kan gaan bestrijden. Zou de AIVD werkelijk alle gezinnen moeten afluisteren en in de gaten houden die voor het plegen van eerwraak in aanmerking komen en hoe zou je dat moeten doen? Terrorisme is in principe lang van te voren gepland, en is meestal afhankelijk van groepsverbanden en internationale connecties. Eerwraak is iets wat gebeurt in families die niets anders met elkaar gemeen hebben dan dat ze migranten zijn uit verschillende culturen waar ‘eer’ een rol speelt, en zou je die allemaal in de gaten moeten houden? <\/p>\n
Feitelijk zou Hirsi Ali gelukkig hebben moeten zijn dat de bestrijding van eerwraak op zo’n brede instemming kon rekenen, en dat er een grote consensus was over het feit dat het gaat om een urgent probleem. Vrijwel alle fracties zetten de ministers Donner en Verdonk onder druk om meer te doen en niet te lang te wachten met maatregelen. Met wat meer collegialiteit en wat meer luisteren naar de anderen en de deskundigen zou Hirsi Ali mee hebben kunnen doen in de gedeelde eer om het punt effectief op de politieke agenda te hebben gekregen. Maar Hirsi Ali was niet uit op samenwerking maar op conflict. Op de valreep kon ze het niet laten om minister Donner te beschuldigen dat hij er een potje van maakte en te dreigen met een ‘motie van treurnis’. Opnieuw werd ze daarna terug gefloten door de VVD, maar het was alweer geschied: Hirsi Ali stond met een nieuw relletje weer in het middelpunt, haar collega’s in het parlement werden opnieuw in de media naar de achtergrond geschoven. En de aandacht ging weer eens meer naar de figuur Hirsi Ali dan naar de zaak waar het om ging.
\nHet is de vraag hoelang ze nog door kan gaan met dergelijke vreselijk contraproductieve solotrips. <\/p>\n
![\"Eeerwraak\"](\"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-content\/uploads\/images\/Eerwraak04.jpg\")
<\/p>\n
![\"Ceylan\"](\"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-content\/uploads\/images\/Eerwraak05.jpg\")
\n(Naima Azough en Ceylan Pektas na afloop ge\u00efnterviewd door de regionale media. De NOS vond Hirsi Ali interessanter) <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
(Overleg na het beraad, Azough en deskundigen van bureau Transact) Het is dat ik er zelf bij was, anders zou ik na het zien van het 8uur journaal hebben gedacht dat het debat over de eerwraak voornamelijk een ruzie was … Lees verder