{"id":8386,"date":"2008-01-30T09:45:47","date_gmt":"2008-01-30T08:45:47","guid":{"rendered":"http:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/2008\/01\/30\/een-paradigma-tweetje\/"},"modified":"2008-01-30T14:33:29","modified_gmt":"2008-01-30T13:33:29","slug":"een-paradigma-tweetje","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/2008\/01\/30\/een-paradigma-tweetje\/","title":{"rendered":"Een paradigma-tweetje."},"content":{"rendered":"

Hebben jullie de drie paradigma’s nog? Lees anders even, hier<\/a>.
\nHet is altijd interessant om commentaren te lezen en met enige close reading<\/em> te bekijken wat er nu eigenlijk staat, en vooral wat er niet staat – en dus: in welk paradigma, denkschema, de auteur zich bevindt. Neem het redactionele commentaar in de Volkskrant van gisteren. Over wat al in een nieuw clich\u00e9 de Gaza-crisis heet. Lees eerst zelf, voordat ik het ga fileren.
\n
\nOplossing Gaza-crisis vergt durf alle partijen<\/strong><\/p>\n

Toen Ariel Sharon drie jaar geleden aanstuurde op eenzijdige ontruiming van Gaza, gloorde de hoop dat de anderhalf miljoen bewoners van de verpauperde landstrook eindelijk uitizcht op een beter leven zouden krijgen. Of in elk geval een leven dat ze goeddeels in eigen handen zouden kunnen nemen. Maar die hoop vervloog snel. In plaats van Palestijns bestuur kwam er Palestijnse machtsstrijd, die vorig jaar door Hamas in zijn voordeel werd beslecht. <\/p>\n

De Israelische afzijdigheid duurde ook niet lang. Palestijnse beschietingen leidden tot forse vergeldingsacties. De overval op een Israelische grenspost, waarbij soldaat Gilad Shalit werd ontvoerd, werd beantwoord met een grootscheepse aanval.<\/p>\n

De afgelopen tien dagen hebben een verdere escalatie te zien gegeven. Vanwege aanhoudende raketaanvallen grendelde Israel, dat de doorvoer van diverse goederen naar Gaza de afgelopen drie maanden sterk beperkte het gebied bijna geheel af. Als gevolg daarvan kon de plaatselijke elekrticiteitscentrale niet in bedrijf blijven. <\/p>\n

In deze penibele situatie deden de Hamas-leiders wat ze vermoedelijk al veel langer van plan waren: ze forceerden een opening in de enige grensovergang met Egypte. De zwak uitgeruste Egyptische grenspolitie had het nakijken. Vele tienduizenden Gazanen trokken de grens over om levensmiddelen, brandstof en andere benodigdheden in te slaan. Ook gisteren was er nog druk grensverkeer.<\/p>\n

Tegelijk is er in Cairo sprake van druk diplomatiek verkeer. Want de Palestijnse ‘uitbraak’ heeft Gaza nu ook tot een acuut Egyptisch probleem gemaakt. Het bewind van president Hosni Mubarak moet weinig tot niets hebben van Hamas, een beweging die voortkomt uit de geduchte Moslim Broederschap. Anderzijds kan Cairo het zich niet permitteren de bevolking van Gaza geheel de rug toe te keren en hun ontberingen te negeren.<\/p>\n

In feite geldt een soortgelijk dilemma voor de twee andere hoofdrolspelers in de Gaza-crisis: de Palestijnse president Mahmoud Abbas en de Israelische premier Ehud Olmert. Ook Abbas is Hamas liever kwijt dan rijk, maar hij kan evenmin de ogen sluiten voor wat de Palestijnen in Gaza overkomt. Hoe benarder hun situatie is, hoe mielijker het voor hem wordt Israel de handreikingen te doen die nodig zijn om tot een vredesregeling en de oprichting van een Palestijnse staat te komen. Op zijn beurt wordt Olmert hierdoor gedwongen om toch weer wat water in de wijn te doen als het gaat om de transportblokkade van Gaza, die overigens volkenrechtelijk eigenlijk geen pas geeft. Ook Olmert moet schipperen: tussen het belang om het overleg met Abbas gaande te houden en de eis van veel Israeli’s om een einde te maken aan de Palestijnse raketaanvallen. <\/p>\n

Maar met louter geschipper kan de crisis niet worden bedwongen. Met name Egypte zou graag zien dat troepen van Abbas zoals vroeger de verantwoordelijkheid nemen voor de grenscontrole. Ook Abbas zelf mikt daarop. Maar dit is alleen haalbaar als Hamas daarbij op een of andere manier betrokken wordt en er afspraken worden gemaakt over aanvoer van elementaire levensmiddelen, in ruil voor stopzetting van de beschietingen op Israel: iets waarvoor alle partijen hun nek zullen moeten uitsteken. <\/p>\n

Okee? Gaan we. <\/p>\n

Toen Ariel Sharon drie jaar geleden aanstuurde op eenzijdige ontruiming van Gaza, gloorde de hoop dat de anderhalf miljoen bewoners van de verpauperde landstrook eindelijk uitzicht op een beter leven zouden krijgen. Of in elk geval een leven dat ze goeddeels in eigen handen zouden kunnen nemen.<\/strong> <\/p>\n

Bij wie gloorde die hoop? Niet bij de Palestijnen, want die wisten wel beter. Dit is wat Sharon het westen wijsmaakte: ‘we zijn Gaza aan het ontruimen, we geven Gaza terug aan de Palestijnen’. Dit was de werkelijkheid: de nederzettingen, die te veel kostten, werden ontruimd, het leger werd in plaats van binnen de grens net buiten de grens gestationeerd. Voordeel voor de Gazanen: een beetje meer ruimte binnen de gevangenis, en geen checkpoints meer binnen de strook zelf. Tegelijkertijd werd de toegang tot Gaza meer belemmerd, arbeiders werden niet meer doorgelaten, en de infrastruktuur die had kunnen maken dat Gaza in eigen onderhoud had kunnen voorzien werd voor zover niet al vernield verder vernietigd. De grenzen, de zee, het luchtruim, het bevolkingsregister, het toezicht op wie er in en uit mochten bleven in handen van Israel, dat doorging met invasies, liquidaties, verwoesting van huizen in het zuiden en noorden dus dichtbij de grens. Hoe de Gazanen onder die omstandigheden hun leven ‘goeddeels in eigen handen’ hadden kunnen nemen mag iemand zeggen.<\/p>\n

Maar die hoop vervloog snel. In plaats van Palestijns bestuur kwam er Palestijnse machtsstrijd, die vorig jaar door Hamas in zijn voordeel werd beslecht. <\/strong><\/p>\n

Die machtstrijd kwam dus kennelijk zomaar uit de lucht vallen. Zeker een Palestijnse gewoonte. Niet vermeld wordt dat er democratische verkiezingen werden gehouden, waarbij Hamas won. Niet vermeld wordt dat dit niet naar de smaak van de VS en Israel was, die meteen begonnen met een fikse boycot, mede ondersteund door Europa, waardoor de situatie binnen de strook verslechterde. Niet vermeld wordt dat Israel en de VS er alles aan deden om Abbas van wapens en geld te voorzien om binnenshuis Hamas te verslaan. En dus is ook niet duidelijk waarom Hamas op een gegeven ogenblik besloot om het niet af te wachten tot Fatah zou proberen hen met een coup onschadelijk te maken, maar zelf het initiatief nam. Fatah werd verslagen. Vervolgens werd de boycot verscherpt, en het wapen van collectieve straffen ingezet, naast de opgevoerde liquidaties, in een poging Hamas op de knieen te dwingen. Die daarop reageerde met ongeveer het enige wapen dat ze in handen hadden: de ongeleide projectielen die richting Israel werden afgeschoten.<\/p>\n

De Israelische afzijdigheid duurde ook niet lang. Palestijnse beschietingen leidden tot forse vergeldingsacties. De overval op een Israelische grenspost, waarbij soldaat Gilad Shalit werd ontvoerd, werd beantwoord met een grootscheepse aanval.<\/strong><\/p>\n

Er is nooit sprake geweest van Israelische afzijdigheid. De Palestijnse beschietingen waren een reactie op de boycot en de verslechterde levensomstandigheden plus de liquidaties. Inderdaad werd er in een gewaagde actie een Israelische soldaat ontvoerd die nog steeds gevangen gehouden wordt. Wat in het verhaal niet voorkomt zijn de ongeveer honderdduizend Palestijnen die in Israel gevangen worden gehouden, waaronder veel mensen die er zitten zonder proces, waaronder kinderen, en waaronder Hamas parlementariers.<\/p>\n

De afgelopen tien dagen hebben een verdere escalatie te zien gegeven. Vanwege aanhoudende raketaanvallen grendelde Israel, dat de doorvoer van diverse goederen naar Gaza de afgelopen drie maanden sterk beperkte het gebied bijna geheel af. Als gevolg daarvan kon de plaatselijke elekrticiteitscentrale niet in bedrijf blijven.
\n<\/strong><\/p>\n

De Palestijnse raketaanvallen zijn een mooi excuus om door te gaan met de akties om Hamas op de knieen te dwingen. Zoals Avnery al stelde, hier<\/a>, wanneer Israel een einde had willen maken aan de raketaanvallen hadden ze alleen maar in hoeven te gaan op het staakt-het-vuren aanbod van Hamas. Maar dat was de bedoeling niet. Ook wordt niet vermeld dat de elekriticiteitscentrale in Gaza eerst kapot gebombardeerd werd, om er voor te zorgen dat Gaza grotendeels van brandstof en elekrticiteit afhankelijk zou worden, om vervolgens het er uit trekken van de stekker als middel in de strijd in te kunnen zetten. <\/p>\n

In deze penibele situatie deden de Hamas-leiders wat ze vermoedelijk al veel langer van plan waren: ze forceerden een opening in de enige grensovergang met Egypte. De zwak uitgeruste Egyptische grenspolitie had het nakijken. Vele tienduizenden Gazanen trokken de grens over om levensmiddelen, brandstof en andere benodigdheden in te slaan. Ook gisteren was er nog druk grensverkeer.<\/strong><\/p>\n

Inderdaad. Natuurlijk waren ze dat al langer van plan, net zoals het tunnelbouwen een kunst op zich is geworden en Gaza zich bewapent, en ze leren om betere raketten af te vuren. Wat ze hebben laten zien is dat het niet mogelijk is, zelfs niet met de meest geavanceerde militaire macht, om anderhalf miljoen mensen permanent van de wereld af te sluiten, zonder dat ze van alles zullen verzinnen om uit te breken. <\/p>\n

Tegelijk is er in Cairo sprake van druk diplomatiek verkeer. Want de Palestijnse ‘uitbraak’ heeft Gaza nu ook tot een acuut Egyptisch probleem gemaakt. Het bewind van president Hosni Mubarak moet weinig tot niets hebben van Hamas, een beweging die voortkomt uit de geduchte Moslim Broederschap. Anderzijds kan Cairo het zich niet permitteren de bevolking van Gaza geheel de rug toe te keren en hun ontberingen te negeren.<\/p>\n

In feite geldt een soortgelijk dilemma voor de twee andere hoofdrolspelers in de Gaza-crisis: de Palestijnse president Mahmoud Abbas en de Israelische premier Ehud Olmert. Ook Abbas is Hamas liever kwijt dan rijk, maar hij kan evenmin de ogen sluiten voor wat de Palestijnen in Gaza overkomt. Hoe benarder hun situatie is, hoe moeilijker het voor hem wordt Israel de handreikingen te doen die nodig zijn om tot een vredesregeling en de oprichting van een Palestijnse staat te komen. Op zijn beurt wordt Olmert hierdoor gedwongen om toch weer wat water in de wijn te doen als het gaat om de transportblokkade van Gaza, die overigens volkenrechtelijk eigenlijk geen pas geeft. Ook Olmert moet schipperen: tussen het belang om het overleg met Abbas gaande te houden en de eis van veel Israeli’s om een einde te maken aan de Palestijnse raketaanvallen. <\/strong><\/p>\n

Nu zou ik toch graag eens willen horen welke ‘handreikingen’ Abbas nu eigenlijk moet doen om tot een ‘vredesregeling’ te komen, en mogen we ook alvast weten welke Palestijnse staat er dan in het verschiet ligt? Heeft iemand Olmert een toezegging horen doen, heb ik iets gemist? Of wordt het langzamerhand waarschijnlijker dat Olmert graag de schijn ophoudt dat hij nog bezig is met ‘vredesregelingen’ terwijl hij ondertussen door gaat met nederzettingenbouw en liquidaties? <\/p>\n

Subtiel ook deze zin over de transportblokkade: ‘ die overigens volkenrechtelijk eigenlijk geen pas geeft’ . Nou geeft de gehele bezetting, inclusief nederzettingenbouw, volkenrechtelijk gezien eigenlijk<\/em> geen pas.<\/p>\n

Natuurlijk blijkt nu dat ‘de partijen’ klem zitten en nu niet meer weten hoe verder. Maar ook dit wordt verhuld in dit commentaar: ook als de ‘Gaza-crisis’ wordt bedwongen, de grens weer wordt gesloten, onder wiens toezicht dan ook, is er nog niets veranderd aan het grootste onderliggende probleem: dat Israel nog steeds bezig is, in een opmerkelijke constistente politiek die nu al vele jaren voortduurt, om zoveel mogelijk land in te nemen met zo min mogelijk Palestijnen er op. Vanaf het moment dat Sharon het er over had dat het tijd werd voor een Palestijnse staat, wist iedereen die de situatie al wat scherper volgt dat er geen sprake zou zijn van een werkelijke staat, maar dat de ‘matrix of control’ zijn voltooiing nadert: de Palestijnen kunnen opgesloten worden in een reeks geheel door Israel omsingelde batoestans, waarbinnen ze hun eigen postzegels mogen drukken en in leven gehouden
\nmogen worden door de internationale gemeenschap, zoals dat feitelijk al sinds jaar en dag gebeurt. De kunst is nog om de buitenwereld er van te overtuigen dat Israel nu alles gedaan heeft om de Palestijnen tegemoet te komen, en de Palestijnen dat dit in hun eigen bestwil is en dat er verder niets meer te halen is. Zoals bekend: Abbas neigt er toe, Hamas niet. De bedoeling is nu om die twee partijen gescheiden te houden, tegen elkaar op te zetten, te voorkomen dat ze weer gaan samenwerken en er een Palestijnse strategie uit zou kunnen komen ergens tussen collaboratie en radicale afwijzing in. <\/p>\n

Maar met louter geschipper kan de crisis niet worden bedwongen. Met name Egypte zou graag zien dat troepen van Abbas zoals vroeger de verantwoordelijkheid nemen voor de grenscontrole. Ook Abbas zelf mikt daarop. Maar dit is alleen haalbaar als Hamas daarbij op een of andere manier betrokken wordt en er afspraken worden gemaakt over aanvoer van elementaire levensmiddelen, in ruil voor stopzetting van de beschietingen op Israel: iets waarvoor alle partijen hun nek zullen moeten uitsteken. <\/strong><\/p>\n

Dit is het onderliggende paradigma door het hele commentaar heen: dat het zou gaan om gelijkwaardige partijen die elk concessies zouden moeten doen, ‘hun nek uit zouden moeten steken’, om tot een vergelijk te komen. Maar welk vergelijk, en welke concessies zouden de Palestijnen moeten en kunnen doen? Inderdaad, ze kunnen ophouden met raketten afschieten. Houdt Israel dan op met de liquidaties, de pogingen Abbas in te zetten tegen Hamas, de invasies, de afgrendeling? Dat aanbod hebben ze gehad en Israel zegt nee. Helpt het om eenzijdig te beslissen geen raketten meer af te schieten? Kijk naar de Westoever. Daar komen geen raketten vandaan. Maar daar wordt de situatie ook met de dag slechter. Meer checkpoints, meer nederzettingen, Jeruzalem geheel afgesloten, de muur hoeft alleen nog maar afgebouwd, en bijna dagelijks razzia’s. Het enige verschil: niemand in het westen die zich daarover druk maakt, want de Westoever is niet in het nieuws en niet in crisis, en heeft niet de aandacht van de gehele wereld getrokken door een flinke stunt. Ondanks het feit dat Abbas zich min of meer aanbiedt om als door Israel ingehuurde politieagent te spelen heeft hij voor zijn volk nog niets binnengehaald, geen centimeter land terug, geen checkpoint verwijderd. <\/p>\n

Dat is de situatie, bekeken vanuit paradigma drie. Israel is een bezettende mogendheid, die nog steeds bezig is met een langzame etnische zuivering, die zich geen moment houdt aan internationaal recht, die een lijst wandaden pleegt die onder elke definitie van oorlogsmisdaden valt, en ook al gedragen de Palestijnen zich niet altijd zoals het hoort – kassamraketten afschieten waardoor burgers kunnen worden geraakt is ook tegen het internationale recht – is er niets wat ze kunnen doen om hun recht te krijgen. Behalve overleven, zich verzetten tegen de totale onderwerping, en hopen dat de beschaafde westerse wereld eens bij zinnen komt en Israel houdt aan waar een geciviliseerde democratie zich aan moet houden. <\/p>\n

Dus dit is de enige uitspraak in het commentaar waar ik het vanuit paradigma drie geheel mee eens ben: met geschipper los je de crisis niet op. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Hebben jullie de drie paradigma’s nog? Lees anders even, hier. Het is altijd interessant om commentaren te lezen en met enige close reading te bekijken wat er nu eigenlijk staat, en vooral wat er niet staat – en dus: in … Lees verder →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_jetpack_memberships_contains_paid_content":false},"categories":[2],"tags":[],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_featured_media_url":"","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8386"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8386"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8386\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8386"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8386"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anjameulenbelt.nl\/weblog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8386"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}