Uri Avnery is een veteraan onder de serieuze vredesactivisten in Israël, van Gush Shalom.
Wekelijks schrijft hij een artikel. Hierbij zijn laatste, ik heb het vertaald.
Portret van Uri dat ik een paar jaar geleden van hem maakte in Jeruzalem.
Hoe gaat het met de geweldloosheid?
Uri Avnery
Lees verder
De eerste zitting na het zomerreces.
Ik was al bij de vergadering van de werkgroep buitenland van de SP geweest, aan ‘de overkant’ (zoals wij het noemen als we het over de Tweede Kamer hebben). Even langs de postkamer om mijn stapel op te halen.
Het lastige, met die drie modellen, drie keuzes om als vrouw je leven in te vullen is dat het voornamelijk een individuele keuze lijkt.
Ik zat eens bij Paul Witteman in een tv uitzending. Ik was gevraagd om antwoord te geven op de vraag of het voor vrouwen mogelijk is om werk en gezin met elkaar te combineren. Ik zei dat ik wel in de uizendig wilde komen als ik ook mocht zeggen waarom die vraag verkeerd was. Dat mocht.
Lees verder
Ik ben met Jan mee wel eens een keer gast geweest bij een bijeenkomst van Stichting Mannenwerk. De enige vrouw tussen 70 mannen. Het was Jan’s idee. Ik had hem al vaker meegenomen naar vrouwengroepen, een man om op te oefenen. Dan mochten de vrouwen alles, maar dan ook echt alles aan hem vragen – alles wat je van mannen wilt weten en nooit durfde te vragen. Leuke sessies waren dat. Dus toen vroeg Jan mij mee voor een mannenweekeinde. En zat ik daar: alles wat je aan vrouwen zou willen vragen maar nooit durfde. Het ging veel over hun moeders.
Johan van de Stichting Mannenwerk vroeg me om een kort stukje voor hun jubileummagazine over drie vragen: waar haal jij de kracht en bezieling vandaan? Wat hebben mannen in deze tijd nodig? Wat staat de man in deze tijd te doen?
Ik kon helemaal niks bedenken, zulke grote algemene vragen, mijn kop bleef maar leeg. Ik vergat tot twee keer toe, Johan bleef maar aandringen, dat de deadline al was verstreken.
Vanochtend wakker geworden bedacht ik dat ik een stukje moest schrijven over mijn vader – als antwoord op de vragen waar ik geen antwoord op heb.
Hier komt het:
Lees verder
Daar heb ik nou een Palestijnse voor nodig, om me mee te nemen naar het Van Gogh Museum. Daar wou ze heen. Ik moest bekennen dat ik er nooit geweest was. In het buitenland, als ik toerist ben, reis ik makkelijk uren om om een museum of tentoonstelling te zien, maar het Van Gogh, dat is maar tien minuten van mijn huis vandaan met de tram, dat is te dichtbij, dat kan morgen ook nog. Bovendien, van Gogh. Al helemaal platgekeken in mijn jeugd. De reproductie van het landschap van Arles boven het dressoir, de reproductie van een perzikboompje op mijn meisjeskamer. Al het moois is er al vanaf dacht ik.
En dan de verrassing. Zoals de mooiste CD het niet haalt bij een echt concert gebeurt er iets magisch met je als je voor het echte ding staat. Ik vond het prachtig, en echt ontroerend. Vooral de periode in Nuenen, voordat hij naar Frankrijk vertrok is indrukwekkend, al die duistere luchten, de klei, en vooral de aandacht voor de mensen die op het land werkten. De mensen waar toen niemand naar om keek, de turfsteeksters, de aardappeleters.
In de tijd dat ik nog regelmatig lezingen en lessen over feminisme gaf, en ik de drie modellen voorstelde waar vrouwen uit konden kiezen, was er altijd wel een man die op dat moment opstond en zei: alsof mannen het makkelijk hebben. Wij hebben niets te kiezen. Ik kon die man van harte gelijk geven.
Niet dat mannen niets te kiezen hebben, maar het wordt ze wel moeilijk gemaakt om van de mannelijkheidsnorm af te wijken. Waar vrouwen bij hun emancipatie voor een eigen achterban hebben gezorgd, staan mannen er bij hun keuzes vaak alleen voor.
Lees verder
Mijn vriendin Rula Halawani, de fotografe uit Oost Jeruzalem is in Nederland. Haar foto’s maken onderdeel uit van een prachtige tentoonstelling in het Fries Museum in Leeuwarden, met werk van Arabische fotografen. Daar kom ik nog op terug.
Rula werkte voor Reuters, maar wil vooral haar eigen projecten doen. Zo heeft ze een project gemaakt over kinderarbeid in de Palestijnse gebieden, en werkt nu aan een serie over checkpoint Kalandia, waar ze dagelijks doorheen moet als ze naar haar werk als docente aan de universiteit in Bir Zeit gaat.
De eerste golf feminisme (eigenlijk zowat de zevende, maar daar hebben we het nu even niet over) vocht behalve voor kiesrecht voor vrouwen vooral ook voor het recht van vrouwen op arbeid. Nu was het zo dat vrouwen uit de arbeidersklasse bijna altijd wel moesten werken, maar juist de vrouwen uit de burgerlijke klasse mochten niet. De redenatie van die eerste feministen was dat er ook vrouwen waren die niet wilden of konden trouwen, en dat zij ook recht hadden op financiële zelfstandigheid en een menswaardig bestaan zonder afhankelijk te worden van bedeling of familie.
Hebben we nou met die tweede golf emancipatie veel bereikt? Wel degelijk.
Als ik aan jongere vrouwen uit moet leggen waar het feminisme van 35 jaar geleden over ging illustreer ik dat vaak aan mijn eigen leven: toen ik nog jong was was er nog nauwelijks seksuele voorlichting, en de pil moest nog worden uitgevonden. Als je zo stom was om zwanger te raken dan werd je stevig onder druk gezet om te trouwen. Abortus was nog illegaal en gevaarlijk, als je de weg al wist. Ongehuwd moeder zijn bestond wel, maar was een schande, en zoiets als de bijstand was er nog niet. Als je trouwde werd er tamelijk vanzelfsprekend vanuit gegaan dat je op zou houden met werken en je kon vanwege kinderen nog ontslagen worden. En als je man gewelddadig bleek kon je nergens heen. Geweld binnen het huwelijk was nog onbespreekbaar en verkrachting binnen het huwelijk was niet strafbaar.
Lees verder
